بازگشت   DogForum | وبسایت تخصصی سگ
 

هموفیلی در سگ ها

SPCA آواتار ها
SPCA
کاربر
08-27-2014
هموفیلی یک ناهنجاری خونی است که در اثر نقص در فاکتورهای انعقادی ایجاد می شود. به طور طبیعی بدن به جراحاتی که باعث خونریزی می شوند از طریق یک سامانه دفاعی پیچیده واکنش نشان می دهد. این واکنش با ایجاد تغییراتی در رگهای خونی آسیب دیده و فعال شدن پلاکت ها و روند لخته شدن خون صورت می گیرد. اغلب ناهنجاریهای ارثی مرتبط با خونریزی به دلیل اختلال در فعالیت پلاکت ها یا نقص در یک یا چند فاکتور انعقادی بروز می کنند. در این بین هموفیلی با اینکه در سگها خیلی شایع نیست از مشهورترین ناهنجاریهای ارثی مرتبط با اختلال در فاکتورهای انعقادی به شمار می آید. هموفیلی A و B به ترتیب ناشی از نقص در فاکتورهای هشت و نه انعقادی ایجاد می شوند. نوع A در این بین شایع تر است و بر اساس سطح و میزان فعالیت فاکتور هشت طیف شدت آن گسترده است. هموفیلی Bهم اغلب بصورت یک ناهنجاری خونریزی دهنده شدید بروز می کند.

هموفیلی یک ناهنجاری وابسته به X مغلوب و یکی از معدود صفات وابسته به جنس در سگها است. به خاطر آنکه نرها تنها یک کروموزوم X دارند بنابراین سگ نر دو حالت مبتلا یا سالم دارد. از سویی دیگر می دانید که ماده ها دو کروموزوم X دارند و لذا ممکن است یکی از سه حالت مبتلا (ژن بیماریزا روی هر دو کروموزوم) ، سالم یا ناقل بدون علائم بالینی (یک ژن بیماریزا) را تجربه کنند. در نتیجه این بیماری بیشتر توسط ماده های ناقل منتقل می شود اما اغلب نرها مبتلا می گردند.

این بیماری در نژادهای مختلفی از سگها می تواند بروز یابد. در این بین نژاد ژرمن شفرد بیش از سایرین مستعد است. البته در این خصوص مطالعات زیادی انجام نشده است و چه بسا با انجام مطالعات گسترده بر روی انواع نژادها نتیجه دیگری در این زمینه حاصل شود.

علائم :
سگهای مبتلا به نوع خفیف هموفیلی ممکن است در تمرین بدنی کم بیاورند و حتی شاید علامتی هم نداشته باشند و حتی نیازی هم به درمان تا زمانی که متعاقب یک جراحی یا تروما خونریزی شدیدی را تجربه کنند ندارند. وقتی هموفیلی شدیدتر باشد ممکن است نشانه های آنرا در سن پایین هم مشاهده کنید. در این حالت هنگام از دست دادن دندانهای شیری و یا تعویض دندانها خونریزیهای طولانی مدتی مشاهده می شود و یا خونریزیهایی در زیر پوست پدیدار می گردد که علت آن مشخص نیست. خونریزی داخل عضلانی یا مفاصل هم به لنگش منجر خواهد شد.
در چنین شرایطی نوع نگهداری از حیوان در جلوگیری یا به حداقل رساندن امکان خونریزی بسیار مهم است و در کنار آن هم انتقال خون احتمالاً لازم خواهد بود. البته متأسفانه سگ های مبتلا به شکل شدید هموفیلی اغلب جان می دهند و یا باید به اتانازی تن دهند.

تشخیص :
در کنار علائم بالینی که می تواند در طیف گسترده ای بروز یابد باید توجه داشت از آنجایی که هموفیلی ناهنجاری وابسته به جنس است اغلب سگهای نر را مبتلا می کند. سگهای مبتلا به هموفیلی اغلب به دلیل اسهال خونی غیرقابل کنترل ، خونریزی های زیرپوستی و یا لنگش ناشی از خونریزی داخل عضلانی یا مفصلی به دامپزشک ارجاع می شوند. خونریزی داخل عضلانی یا مفصلی ممکن است متعاقب واکسیناسیون یا جراحی هایی شبیه عقیم سازی حیوان رخ دهد. علائم کمتر شایعی هم نظیر مشکلات تنفسی به دلیل خونریزی داخل قفسه سینه یا اطراف مجاری هوایی ، ضعف ، فلجی یا حتی مرگ ناگهانی در اثر خونریزی مغزی یا نخاعی مطرح هستند.

اگر به ناهنجاری خونی مشکوک باشیم باید آزمایشات خاص انجام گیرد و اگر هموفیلی تأیید گردد این نکته مهم است که در اصلاح نژاد به این ناهنجاری توجه شود تا ماده ها از نظر ناقل بودن و سگ ها از نظر ابتلا بررسی و آزمایش شوند. به همین دلیل که این ناهنجاری وابسته به جنس و قابل تشخیص از طریق آزمایش است لذا قابل کنترل هم در یک جمعیت می باشد. Normal PT (زمان پروترومبین) و aPTT (activated partial thromboplastin time) آزمایشات اختصاصی برای فاکتورهای هشت و نه انعقادی خون به شمار می روند. در صورت وجود بیماری فعالیت فاکتور به طور شاخصی کاهش می یابد. ردیابی اختصاصی فاکتورها هم برای تشخیص ناقلین ماده (هتروزیگوت) که حدود 40 تا 60 فعالیت فاکتور طبیعی دارند لازم است.

درمان :
بهبود برای این ناهنجاری مطرح نیست. سگهایی که به شکل خفیف مبتلا باشند ممکن است هرگز به درمان نیاز پیدا نکنند یا تنهاپس از جراحی یا تروما مشکل شان حاد گردد. در موارد شدید ابتلا باید به طور دوره ایدر هنگام خونریزی انتقال خون صورت گیرد. به این منظور پلاسمای تازه یا فاکتور هشت(cryoprecipitate)یا فاکتور نه(cryosupernatant)پلاسما تجویزمی شود. به دلیل نیمه عمر کوتاه فاکتورها این روند باید هر 8 تا 12 ساعت تا توقف خونریزی ادامه یابد


هموفیلی در سگ ها

 



تمامی حقوق برای سایت DogForum.ir محفوظ است.